Có bao giờ bạn đang ăn và bắt gặp Boss ngồi bên cạnh, mở đôi mắt long lanh như muốn nói:
“Sen cho con một miếng thôi…”
Vì thương, nhiều người sẵn sàng chia cho thú cưng một phần thức ăn của mình. Tuy nhiên, cơ thể chó mèo không chuyển hóa thực phẩm giống con người. Một món ăn hoàn toàn bình thường với chúng ta có thể khiến các bé nôn ói, tiêu chảy, tổn thương gan thận, co giật, thậm chí nguy hiểm đến tính mạng.
Mức độ nguy hiểm còn phụ thuộc vào loại thực phẩm, lượng đã ăn, cân nặng, độ tuổi và tình trạng sức khỏe của từng bé. Vì vậy, đừng đợi đến khi có triệu chứng rõ ràng mới xử lý.
Dưới đây là 12 nhóm thực phẩm Sen cần đặc biệt lưu ý.
1. Chocolate và các sản phẩm chứa cacao
Chocolate chứa theobromine và caffeine – những chất chó mèo chuyển hóa chậm hơn con người.
Chocolate càng đậm, hàm lượng cacao càng cao thì nguy cơ càng lớn. Bột cacao, chocolate đen và chocolate dùng làm bánh thường đáng lo hơn chocolate sữa.
Sau khi ăn, thú cưng có thể xuất hiện các dấu hiệu như:
Nôn ói, tiêu chảy
Bồn chồn, thở nhanh
Tim đập nhanh hoặc bất thường
Run cơ, co giật
Suy kiệt hoặc hôn mê
Đừng nghĩ rằng “chỉ một miếng nhỏ” luôn an toàn, đặc biệt với chó mèo có trọng lượng thấp.
2. Cà phê, trà và nước tăng lực
Cà phê, trà đặc, nước tăng lực, viên caffeine và một số loại bánh kẹo đều có thể chứa caffeine.
Khi đi vào cơ thể thú cưng, caffeine có thể kích thích quá mức hệ thần kinh và tim mạch, khiến bé bồn chồn, tăng nhịp tim, run rẩy hoặc co giật.
Sen cũng cần cẩn thận với:
Bã cà phê trong thùng rác
Ly cà phê uống dở
Túi trà đã sử dụng
Viên bổ sung năng lượng của người
3. Hành, tỏi, hành lá và hẹ
Các loại thực phẩm thuộc họ hành có thể gây tổn thương hồng cầu và dẫn đến thiếu máu ở chó mèo. Mèo thường nhạy cảm hơn, nhưng chó vẫn có nguy cơ bị ảnh hưởng.
Điều đáng lưu ý là hành tỏi vẫn có thể gây hại dù ở dạng:
Tươi hoặc đã nấu chín
Sấy khô
Dạng bột
Nước sốt hoặc gia vị nêm sẵn
Một ít bột hành, bột tỏi có thể “ẩn mình” trong xúc xích, đồ hộp, nước dùng, thức ăn chế biến sẵn hoặc món ăn thừa của gia đình.
4. Nho tươi và nho khô
Nho và nho khô có liên quan đến nguy cơ tổn thương thận cấp ở chó. Mức độ nhạy cảm có thể khác nhau giữa từng cá thể nên rất khó xác định một lượng “an toàn” để Sen tự đánh giá tại nhà.
Nếu chó ăn phải nho hoặc nho khô, hãy liên hệ bác sĩ thú y càng sớm càng tốt, kể cả khi bé vẫn đang tỉnh táo và chưa xuất hiện triệu chứng.
Các dấu hiệu có thể bao gồm:
Nôn ói
Mệt mỏi, bỏ ăn
Đau bụng
Uống nhiều nước
Tiểu ít hoặc không tiểu
5. Kẹo cao su và thực phẩm chứa xylitol
Xylitol là chất tạo ngọt có thể xuất hiện trong kẹo cao su không đường, kẹo, bánh nướng, kem đánh răng và một số sản phẩm dành cho người ăn kiêng.
Chất này đặc biệt nguy hiểm đối với chó vì có thể làm đường huyết tụt nhanh; trường hợp nặng có thể ảnh hưởng đến gan.
Sen nên đọc kỹ bảng thành phần và để các sản phẩm “không đường” ngoài tầm với của thú cưng. Đừng chỉ dựa vào vị ngọt hoặc hình thức bên ngoài để nhận biết.
6. Bia, rượu và thực phẩm chứa cồn
Chó mèo có thể tiếp xúc với cồn qua bia rượu, cocktail, bánh có rượu, nước súc miệng hoặc các món tráng miệng chứa cồn.
Sau khi ăn hoặc uống, bé có thể bị:
Nôn ói
Mất thăng bằng
Lừ đừ
Hạ thân nhiệt
Khó thở
Hôn mê
Không nên cho thú cưng “thử một ngụm cho vui”, dù chỉ là bia hoặc đồ uống có nồng độ cồn thấp.
7. Bột bánh có men chưa được nướng
Bột bánh sống có men có thể tiếp tục nở trong dạ dày, gây chướng bụng và đau đớn. Quá trình lên men còn có thể tạo ra cồn ngay bên trong đường tiêu hóa.
Đây là rủi ro kép: vừa gây căng giãn dạ dày, vừa có nguy cơ ngộ độc cồn. Nếu bé ăn phải một lượng đáng kể, Sen cần liên hệ cơ sở thú y khẩn cấp.
8. Hạt mắc ca và các loại hạt nhiều dầu
Hạt mắc ca có thể khiến chó yếu chân, run, nôn ói, tăng thân nhiệt hoặc đi đứng khó khăn.
Những loại hạt khác không nhất thiết đều là chất độc, nhưng thường giàu chất béo, khó tiêu và có thể gây rối loạn tiêu hóa. Một số loại hạt còn có kích thước dễ gây hóc hoặc tắc nghẽn đường ruột.
Vì vậy, các loại hạt dùng cho người không phải lựa chọn phù hợp để làm đồ ăn vặt cho Boss.
9. Quả bơ và hạt bơ
Phần thịt quả bơ chứa nhiều chất béo, có thể khiến một số chó mèo bị rối loạn tiêu hóa. Hạt bơ còn có nguy cơ gây hóc hoặc tắc nghẽn nếu bị nuốt phải.
Bơ không phải loại thực phẩm nguy hiểm giống nhau đối với mọi loài vật, nhưng cũng không phải món Sen nên chủ động bổ sung vào khẩu phần của chó mèo khi chưa có hướng dẫn phù hợp.
10. Xương đã nấu chín
Xương nấu chín không phải “chất độc”, nhưng vẫn có thể khiến thú cưng phải nhập viện.
Sau khi được nấu, xương thường giòn và dễ vỡ thành những mảnh sắc nhọn. Các mảnh xương có thể gây:
Hóc hoặc khó thở
Tổn thương miệng và thực quản
Táo bón
Tắc ruột
Thủng đường tiêu hóa
Đừng cho rằng chó ăn xương là chuyện tự nhiên nên loại xương nào cũng an toàn. Nếu muốn cho bé nhai, Sen nên chọn sản phẩm được thiết kế dành riêng cho thú cưng và phù hợp với kích thước của bé.
11. Đồ ăn quá béo, quá mặn hoặc nhiều gia vị
Gà rán, da gà, thịt mỡ, nước sốt, thức ăn nhanh và đồ ăn thừa trên bàn thường chứa nhiều dầu mỡ, muối hoặc gia vị.
Những món này không phải lúc nào cũng gây ngộ độc ngay lập tức, nhưng có thể làm thú cưng rối loạn tiêu hóa. Bữa ăn quá nhiều chất béo còn có thể làm tăng nguy cơ viêm tụy ở những bé nhạy cảm.
Việc cho ăn thường xuyên cũng dễ dẫn đến thừa cân, béo phì và hình thành thói quen xin ăn.
12. Thịt, trứng sống và thực phẩm ôi thiu
Thực phẩm sống hoặc bảo quản không đúng cách có thể chứa vi khuẩn gây bệnh. Chúng không chỉ ảnh hưởng đến thú cưng mà còn có thể làm tăng nguy cơ lây nhiễm trong gia đình qua thức ăn, bát ăn hoặc phân của bé.
Chế độ ăn sống cần được xây dựng và kiểm soát dinh dưỡng cẩn thận dưới sự tư vấn của bác sĩ thú y hoặc chuyên gia dinh dưỡng thú y. Không nên tự cho bé ăn thịt sống chỉ vì nghĩ rằng đó là chế độ “gần với tự nhiên”.
Các tổ chức thú y cũng cảnh báo nhiều thực phẩm quen thuộc của con người có thể gây ngộ độc, tổn thương cơ quan hoặc các tai nạn tiêu hóa nghiêm trọng cho thú cưng.
Dấu hiệu nào cho thấy thú cưng có thể bị ngộ độc?
Biểu hiện sẽ khác nhau tùy loại thực phẩm và lượng đã ăn. Sen nên chú ý nếu bé đột nhiên xuất hiện một hoặc nhiều dấu hiệu sau:
Nôn ói hoặc tiêu chảy
Chảy nhiều nước dãi
Bỏ ăn, mệt mỏi
Bụng đau hoặc căng bất thường
Đi đứng loạng choạng
Yếu chân, run cơ
Thở nhanh hoặc khó thở
Nướu nhợt nhạt
Uống nước hoặc đi tiểu bất thường
Co giật, bất tỉnh
Một số chất độc không gây triệu chứng ngay. Việc bé vẫn chạy nhảy sau khi ăn nhầm không đồng nghĩa rằng nguy hiểm đã qua.
Cần làm gì khi chó mèo ăn nhầm thực phẩm nguy hiểm?
Điều quan trọng nhất là giữ bình tĩnh và hành động nhanh:
Ngăn bé ăn thêm và đưa thức ăn nguy hiểm ra khỏi tầm với.
Xác định loại thực phẩm, lượng ước tính và thời điểm bé đã ăn.
Giữ lại bao bì, nhãn thành phần hoặc chụp ảnh sản phẩm.
Gọi ngay cho bác sĩ thú y hoặc bệnh viện thú y gần nhất để được hướng dẫn.
Nếu bé đang co giật, khó thở, mất ý thức hoặc suy yếu nhanh, hãy đưa bé đi cấp cứu ngay.
Không tự gây nôn hoặc cho bé uống sữa, dầu ăn, nước muối, thuốc của người hay than hoạt tính nếu chưa có chỉ định chuyên môn. Một số trường hợp gây nôn có thể làm tình trạng nguy hiểm hơn. AVMA khuyến cáo liên hệ bác sĩ thú y ngay khi nghi ngờ thú cưng tiếp xúc với chất độc và mang theo bao bì hoặc mẫu vật liên quan.
Phòng tránh luôn dễ hơn cấp cứu
Sen có thể giảm đáng kể nguy cơ bằng những thói quen đơn giản:
Cất chocolate, cà phê, kẹo cao su và đồ ăn vặt trong tủ kín.
Đậy chắc thùng rác.
Không để thức ăn trên bàn thấp.
Nhắc trẻ nhỏ và người lớn tuổi không tự ý cho thú cưng ăn.
Kiểm tra thành phần trước khi chia sẻ bất kỳ món nào.
Chuẩn bị sẵn đồ ăn thưởng dành riêng cho chó mèo.
Lưu số điện thoại của phòng khám thú y gần nhà.
Đừng dùng tình yêu để “chiều” bé bằng mọi món ăn. Đôi khi, từ chối ánh mắt xin ăn của Boss mới chính là cách Sen bảo vệ bé đúng đắn nhất.
Yêu thương đúng cách bắt đầu từ một bữa ăn an toàn
Thú cưng không thể tự đọc nhãn sản phẩm hoặc nhận biết món nào nguy hiểm. Sự an toàn của các bé phụ thuộc vào lựa chọn của người chăm sóc.
Nếu chưa biết nên chọn loại hạt, pate, xốt dinh dưỡng hay bánh thưởng nào phù hợp với độ tuổi và thể trạng của Boss, Sen có thể ghé Hachiko để được gợi ý sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng và phù hợp với nhu cầu của từng bé.
Tuy nhiên, khi thú cưng đã ăn nhầm thực phẩm nguy hiểm hoặc xuất hiện dấu hiệu bất thường, hãy ưu tiên đưa bé đến bác sĩ thú y. Sản phẩm chăm sóc tốt có thể hỗ trợ sức khỏe mỗi ngày, nhưng không thay thế việc thăm khám và điều trị chuyên môn.
